Recensie

Oooooh shit. Southern Bastards. Dit is goede strips.

jrc_sb_08

 

Okay. Getekend door Jason Latour, en geschreven door Jason Aaron, en door Image comics uitgegeven in 2014.

Het introductieverhaal, gebundeld in Southern Bastards vol 1. : Here Was A Man is zo goed, y’all. Het verhaal is simpel. Earl Tubb komt na jaren terug in het dorp waar hij geboren en getogen is, en hij komt erachter dat iemand de stad in zijn greep heeft. Een vriend, een kennis van Earl is doodgemaakt, en Earl Tubb wil gerechtigheid. Wat hij krijgt is weerstand.

De man die achter de moord zit blijkt de coach te zijn van het football team. Coach Euless Boss heeft de hele stad in handen, en er is niemand die het niet weet. Maar niemand zegt het hardop.

jrc_sb_11De tekeningen van Jason Latour zijn echt amazing. Zijn lijnen zijn met een pen op het papier gekrast, met veel kriegellijntjes die over elkaar heenvallen, struikelen, en alles vies en stoffig maken. De lijnen zijn krasserig, maar wel helder. Hij neemt de ruimte om gezichtsuitdrukkingen goed op papier te krijgen, en dat is belangrijk, omdat het een verhaal van hoge emoties is. De tekeningen zijn ook niet goed schoongemaakt, soms zie je een paar kleinevlekjes in de lijntekening. Maar dat komt de broeierige, vieze sfeer ten goede.jrc_sb_07

Earl Tubb is een oude man, hij heeft nog meegevochten in de oorlog in Vietnam, dus hij zal een jaar of zestig zijn. In de tijd dat hij weg was uit het dorp is er een grote boom op het graf van zijn vader gegroeid. Maar Earl ziet eruit als een kerel waar je geen ruzie mee wilt hebben. Hijzelf, is ook een boom die gegroeid is uit de dood van zijn vader. De lijnen in zijn gezicht worden door Latour met liefde erin gekrast.

Het gebruik van de kleur in Southern Bastards is ook erg belangrijk. Flashbacks worden met een velle kleur rood aangegeven – het is dramatisch, en er hoeft verder geen aandacht aan besteed te worden dat het een flashback is. Langere flashbacks krijgen uiteindelijk meer kleur, maar de kleur rood is heel belangrijk.

Er worden vooral aardetinten gebruikt in Craw County, met een gele lucht. Koele kleuren komen eigenlijk alleen voor in de nacht. De kleuren zijn representatief, maar ze impliceren ook emotie. Actie en emotie krijgen een extra punch door de kleuren.

jrc_sb_06

De strip heeft niet bijzonder veel kleuren gebruikt per pagina – je krijgt het idee dat elke scene een paar kleuren toegewezen krijgen. Als Earl in de Craw County aankomt in de vroege morgen zijn de aardetinten vrij koel. De achtergrond wordt vaak ingekleurd in grotere kleurvlakken. Hoe verder de achtergrond van ons vandaan is, hoe groter de kans dat de lijnen van de achtergrond ook ingekleurd worden, zodat de achtergrond slechts uit een paar kleurtonen bestaat.

De kleur speelt ook een belangrijke rol in de actie. Een slag kan zo hard aankomen dat het de kleuren van een figuur losmaakt. De lijnen zijn vrij los, en de kleuren worden ook niet altijd even netjes neergezet. Maar door Latour’s goede gevoel voor compositie komt het nooit chaotisch over.

De kleuren zijn zo goed, y’all.

Schermafbeelding-2015-08-31-om-23.52.38

Wat ook heel gaaf is, zijn de titelpagina’s. Een strip als dit valt en staat met de sfeer die het neerzet, en de titelpagina’s zijn mooie vignetten die zowel de sfeer van Craw County neerzet, als de sfeer van het nummer Bastards dat je zo lezen gaat. Zoals bijvoorbeeld deze pagina van nummer 2, waar een lange zoom uitkomt op een grommende – haast demonische – hond. De zoom toont aan wat er aan de hand is – de auto staat geparkeerd bij een football veld, in het zuiden van Amerika. De auto is ondergeschilderd met leuzen over het football team, dus het gaat om mensen die football belangrijker vinden dan hun auto. De hond is in alle beelden van de zoom aanwezig,agressief, en op het punt van koken.

En dan krijgt het laatste beeld, als je de hond ziet grommen, staat de titel van de strip in beeld. Southern Bastards. Het voelt als de titelcard van een serie. Als de punchline.

jrc_sb_09

Het verhaal in Here Was A Man wordt op een prachtige manier verteld. Jason Aaron neemt de tijd om ons door het verhaal te krijgen. Dat gebeurt wel vaker in strips tegenwoordig, verhalen worden met opzet wat langer gerekt om zo de bundelingen makkelijker te vullen. Maar in dit geval voelt het als een heel bewuste keuze. Het verhaal verloopt rustig, totdat de actie gebeurt. De kleuren worden veller, en het verhaal gaat sneller. De hele strip wordt in één klap een stuk intenser.

Doordat de strip zo rustig voortkabbelt voordat de pleuris uitbreekt, komt de actie harder aan.

De tekst van Southern Bastards is af en toe een beetje onhandig. Vooral als figuren in hun eentje zijn kunnen ze nogal eens gewoon zeggen hoe ze zich voelen. “Ik ben boos”, “Ik ben verdrietig.” Omdat het vooral een manier is om het verhaal sneller en beter te kunnen vertellen is het niet super erg, maar het is wel iets dat gebeurt. Het is vooral jammer omdat de rest van de dialogen zo goed zijn. In een verhaal als dit moeten dreigementen geïmpliceerd worden, het moet ontkent kunnen blijven worden dat het een dreigement was. Als Coach Boss zegt dat zijn handlanger wat aan die afleiding moet doen is het niet onduidelijk wat hij bedoelt. Maar je zou het ook kunnen lezen als de woorden van iemand die daar niet mee bezig is.

jrc_sb_04

Het voelt erg goed passen bij zo’n heet gebied. Het is Jason Aaron’s liefdes/haatsbrief naar een plaats waar hij is opgegroeid. Iets waar hij nog steeds mee worstelt. Die worsteling zorgt ervoor dat het een dubbel verhaal is, met aan de ene kant de dreiging als iedereen zich tegen Earl Tubb keert, maar de mensen blijven aan de andere kant sympathiek genoeg. Nee, niet sympathiek, maar het blijven wel mensen. Het zijn geen onmensen die slechts een plek innemen in het verhaal. Ik ben nog nooit in het zuiden van Amerika geweest, maar het voelt echt aan. Het zijn – eh – klootzakken in dit verhaal. Maar wel echte klootzakken. Echte echte klootzakken.

 

In Daredevil: Born Again wordt Daredevil’s geheime identiteit verkocht door een ex-vriendin van Matt Murdock. Uiteindelijk komt deze terecht bij de Kingpin. Wat gebeurt er als je grootste geheim terecht komt bij diegene die je het meeste haat?

Schermafbeelding-2015-07-19-om-11.13.35

De Kingpin is een logische tegenstander voor Daredevil, ondanks dat hij van oorsprong uit de Spiderman strips komt. Daredevil is in de zijn geheime identiteit de succesvolle advocaat Matt Murdock, de Kingpin presenteert zich als een fatsoenlijke zakenman, maar ondertussen is hij de belangrijkste crimineel van New York.

“Je volgt Mazzucchelli’s evolutie van een goede Marvel huis-artiest naar een iemand met z’n eigen stem”

Born Again laat zien hoe Matt Murdock zich opkrabbelt nadat de Kingpin zijn hele leven overhoop gooit. De Kingpin koopt mensen om om over Matt Murdock te liegen, bevriest Murdock’s inkomsten, en zorgt ervoor dat niemand hem professioneel nog serieus neemt. En hij blaast Murdock’s huis op.

Vanaf dan volgen we hoe Matt Murdock terug probeert te slaan naar de Kingpin.

De tekeningen van dit Daredevil verhaal zijn niet van Frank Miller, maar van David Mazzucchelli, die misschien in Nederland beter bekend is van de graphic novel Asterios Polyp, die er heel anders uitziet dan deze superheldenstrip uit de jaren tachtig. Net als in de Daredevil run van Frank Miller kun je iemands evolutie zien gebeuren van een goede Marvel huis-artiest naar een iemand met z’n eigen stem. De inkt op de pagina is ook gedaan door Mazzucchelli, dus de artistieke keuzes zijn allemaal door Mazzucchelli gemaakt.

Schermafbeelding-2015-07-17-om-13.42.01_01

Mazzucchelli’s werk ziet er levendig uit zonder slordig te worden. De kwast danst over de pagina, en suggereert details zonder dat het het verhaal in de weg staat. Mazzucchelli’s gebruik van dikke kwast suggereren het echte leven op een manier die je niet vaak zag bij Marvel strips uit die tijd.

Schermafbeelding-2015-07-17-om-13.45.23_02Doordat de lijnen niet super strak zijn, worden de beelden viezer. Oneffenheden (zoals bijvoorbeeld een zwart vlak dat niet volledig zwart is omdat de kwast niet genoeg inkt had) in de tekeningen worden oneffenheden in de realiteit van de tekeningen. Net als Klaus Janson op de tekeningen van Frank Miller gebruikt Mazzuccheli zowel dikke als dunne kwasten door elkaar heen, in combinatie met een pennetje. Pennetjes om voornamelijk details neer te zetten of de achtergrond duidelijk te krijgen, maar er lijken geen vaste regels te zijn over wanneer hij wat gebruikt zoals bijvoorbeeld in de X-Men strips.

Maar ondanks dit alles is het beeld altijd duidelijk. Niet dat per se duidelijkheid het belangrijkste is in het maken van een strip – in de handen van iemand die weet wat hij doet kan de dubbelzinnigheid van onduidelijkheid een geweldig wapen zijn, maar de tekeningen van Mazzucchelli zouden met gemak een grote zwart-witte vlek kunnen worden. Mazzucchelli balanceert in Born Again telkens op het randje van suggestie, net genoeg, zonder dat het te veel wordt.

Als er iets beweegt, als er actie in de scene komt, wordt de kwast “slordiger”, alsof de tekenaar de actie maar met moeite snel genoeg op papier krijgt. De het dik/dun contrast in de lijnen wordt groter, wat tevens de drama verhoogt. Deze, minder vaste, manier van tekenen leent zich ook goed voor chiaroscuro, de techniek waarin schaduw en licht met elkaar de vormen suggereren. Een strakkere tekenaar zou zich misschien eerder geneigd voelen om alles in te vullen. Zie bijvoorbeeld hoe Mazzucchelli dit inzet om de supersoldaat Nuke tegenover de Kingpin te zetten, zonder een totaalshot te gebruiken. De lichtval op hun gezichten zegt genoeg over hun positie in de kamer, terwijl het de achterkamertjes sfeer verhoogt. Het ziet er heel noir uit.

Schermafbeelding-2015-07-19-om-12.09.43

Noir is een goed woord voor deze strip. Miller staat bekend om zijn voorliefde voor misdaad strips. Frank Miller houdt van gemene mannen die gemene dingen doen voor een goede reden. Vanaf het moment dat Miller de touwtjes in handen kreeg van Daredevil, besloot hij dan ook om Daredevil langzaamaan te veranderen in een private eye die toevallig superkrachten had. Born Again komt 2 jaar na het laatste nummer van Frank Miller’s Daredevil, en met het eerste nummer van Born Again (#227) vernietigt Miller het leven van Matt Murdock volkomen via de Kingpin. De Kingpin chanteert mensen om Murdock, een succesvolle advocaat, te vernietigen.

Murdock weet in eerste niet wat hem overkomt en in de eerste nummers denkt hij dat de hele wereld tegen hem is. Totdat hij begrijpt dat het de Kingpin is die hem tegenwerkt. Nu heeft hij een doel voor zijn woede, maar hij kan niet de Kingpin zelf direct aanvallen. Ik bedoel, hij kan het wel, maar hij overleeft het bijna niet.

Uiteindelijk gaat Born Again, net als zoveel noir verhalen, over machtsverschil. Kingpin heeft veel meer macht dan Matt Murdock. Murdock en Daredevil zijn maar kleine insecten in vergelijking met de Kingpin, die even groot lijkt als de regering. Als er geld mee te verdienen valt, weet de Kingpin wel iemand die te bedreigen, chanteren of charmeren is. Kingpin heeft veel fysieke kracht en veel politieke kracht, terwijl Murdock slechts de wil heeft om te leven.

Schermafbeelding-2015-07-17-om-13.46.24

Het is moeilijk om over een strip te praten die zo goed is, de neiging is om elke pagina te laten zien en te zeggen “GOED HE?!”, maar holy shit, kijk dan hoe goed het is. De tekeningen kloppen perfect bij het verhaal, en lijken zelfs naar het verhaal toe te groeien. De schrijver van het verhaal is een van de beste striptekenaars en stripschrijvers allertijden, en ondanks dat hij in de afgelopen 10 jaar een.. reputatie heeft gekregen is het niet te ontkennen dat Miller in de jaren 80 en 90 boven aan de berg stond.

Born Again is een geweldige strip die makkelijk over het hoofd gezien kan worden. Like, wie is Daredevil, right? Batman Year One is bekender dan Daredevil: Born Again, om meerdere redenen. Year One was een nieuw begin voor Batman, en Year One is een completer geheel – hoewel Born Again eigenlijk slechts vier nummers zijn (#227 – #231) wordt Born Again altijd gebundeld met het verhaal erachter omdat er nog wat losse eindjes van Born Again worden vastgeknoopt. Year One is mythemaken, zegt “Dit is hoe het eerste jaar was van dat karakter waar je al van houdt”. Born Again is daarentegen het zoveelste hoofdstuk uit het nog altijd voortdurende Daredevil verhaal. Maar elke keer als Frank Miller een strip maakt, moet je opletten. Elke keer als David Mazzucchelli iets maakt zou je dat moeten lezen.

Elke keer als ze samenwerken is het een meesterwerk.

10863969_10152972969599328_5417697165288361372_oGisteren zag ik de documentaire Room 237 heet. De documentaire gaat over The Shining, de Stanley Kubrick film uit 1980.

Vorig jaar heb ik het Stephen King boek gelezen, en daarna de Stanley Kubrick film gekeken. Ik was erg benieuwd naar de documentaire, want ik zelf erg fan ben van intertextualiteit en theorieën over films en verhaaltheorie en alles – je kent me.

Maar hoo boy.

De film (en het boek natuurlijk) gaat over Jack Torrance, zijn gezin en hoe gek hij wordt in het overlook hotel, maar het gaat natuurlijk ook over méér dan dat. Kunst, in de breedste zin van het woord, gaat altijd over meer gaat dan alleen datgene wat het is – het lijkt me onpraktisch, onmogelijk, en oninteressant om op zoek te gaan naar een kunstwerk dat alleen over zichzelf gaat.
(Jurassic Park bijvoorbeeld, gaat naast Grote Dinosaurus Ren Weg, ook over de strijd van natuur tegen vooruitgang. Twin Peaks gaat niet alleen over de dood van Laura Palmer (spoilers) maar ook over het verlies van onschuld)
Maar ondanks dat ik gister 2 uur naar een film heb gekeken waarin theorieën worden voorgesteld waar de Shining eigenlijk echt over gaat, denk ik niet dat ik daadwerkelijk dichter bij een antwoord ben gekomen. Maar daar kom ik zo op terug.
De theorieën in de documentaire worden verschrikkelijk ondoordacht gebracht, en op zo’n chaotische wijze dat je nooit weet wie er aan het woord is, en welke theorie zij ook alweer verdedigde. Er wordt heel veel gezegd, maar er wordt vrij weinig, eh, GEZEGD.

De sterkste punten vond ik als er gesproken wordt over de gebroken architectuur in het Overlook hotel – ramen die op plekken zitten waar ze niet kunnen zitten, Danny Torrances die routes fietsen die niet kunnen.
Maar Kubrick is ‘slechts’ een briljant regisseur. Er wordt hem in deze docu veel woorden in de mond gelegd waarvan ik niet weet of ik daar nou vanuit moet gaan. Zo verdwijnt er tussen twee shots in een stoel uit het beeld. Het doel hiervan lijkt mij ‘slechts’ om iets wat je niet opmerkt weg te halen, zodat je weet dat er IETS niet klopt, maar je weet niet WAT.

Nee, zegt de man van de docu, dit is Kubrick die een loopje neemt met ANDERE horror.

Want Horror is genrewerk, en daar deed Kubrick, de regisseur van A Clockwork Orange, 2001 en Full Metal Jacket niet aan hoor, genrewerk.
Ik geloof best dat onderdelen met opzet in de film zitten, over het algemeen vertrouw ik er niet op dat dingen per ongeluk in een film KUNNEN zitten (in ieder geval bij iemand als Stanley Kubrick – een Tommy Wiseau zou bijvoorbeeld nog wel wat steekjes kunnen laten vallen) maar als je bewijs dat de Shining gaat over het faken van de maanlanding, omdat de sleutelhanger aan de sleutel van kamer 237 de tekst “ROOM No 237” heeft, en de enige twee woorden die je met die hoofdletters M, O, R, O, N kan maken MOON en ROOM zijn, dan begin ik te twijfelen hoeveel je je best doet om iets in een film te lezen wat je heel graag wil lezen.
En dat vind ik jammer, omdat de scene met het zeshoekige tapijt waarin Danny Torrance zijn Apollo 11 trui draagt veel duidelijker verwijst naar de maanlanding, en afgezien van een paar stukken visuele rijm wordt daar bijna geen aandacht aan gegeven.

Ik denk dat de reden waarom de documentaire de vorm heeft die het heeft (geen talking heads, theorieën door elkaar heen, ondoordachte theoriecomponenten) is om ervoor te zorgen dat je de film ontevreden verlaat. Nou, niet ontevreden, maar onbevredigd.

Room 237 wil geen antwoorden geven, en geen coherente theorieën.

De docu wil suggereren dat dit werk, de film the Shining uit 1980, een enigma is, dat niet op te lossen is. Het is de mythologischering van een film, en in effect van haar schepper, Stanley Kubrick. Probeer maar niet te begrijpen wat hij wilde zeggen met de film, we zullen het wel nooit weten.

De film staat volledig op Netflix, mocht je ‘m willen zien.

theshawl_act3_lr-1

Deze week ga ik laten zien met wat voor ZGO ik het praktijk gedeelte van m’n afstuderen heb gehaald.

In een onderzoek om te kijken naar de leesbaarheid van tekstballonnetjes in strips heb ik een gedeelte van een toneelstuk van David Mamet verwerkt tot een strip. David Mamet is een Amerikaanse toneelschrijver die ook een boel doet voor film en televisie.

Hij staat er bekend om dat hij een heel erg natuurlijke manier van schrijven heeft waarin mensen nadenken over hun zin, halverwege de zin, of over elkaar heen praten. Ik raakte als eerste in contact met het werk van Mamet door de geweldige openingscène van Glen Gary Glen Ross.

Anyway, hier is het boekje als een product.

960x640_bestfit_15 960x640_bestfit_16

ArchiefCategorieën
BlogPortfolioLekkerjaapMythomaniaWinkel
Nieuwsbrief InformatieTwitterFacebookInstagram
2010 – 2014 Jaap Rozema